De kernbedoeling van de organisatie

Auteur
Kathelijne Drenth
De kern

Duurzaam presterende organisaties hebben een heldere kernbedoeling/ core purpose: het bestaansrecht dat verklaart waarom zij doen wat ze doen, voor wie, en met welke intentie. Een leiderschapsteam dat die core purpose doorleeft, geeft richting zonder te micro managen. Silo denken en organiseren hindert vaak vooruitgang. Visie en core purpose scheppen samen de voorwaarden voor systemische oftewel holistische doorontwikkeling en evolutie: perspectief, samenhang, verbinding.

Kernvragen
  • Waarom bestaan wij en voor wie?
  • Met welke bedoeling is onze organisatie opgericht?
  • Welk verschil zijn wij bedoeld te maken voor onze klanten?
  • Wat zou de wereld missen als onze organisatie niet meer zou bestaan?
Uitgangspunten
De organisatiekernbedoeling gaat over betekenisgeven; ervaringswaarde-creatie van intentie (door de organisatie) tot impact (voor de klant en andere stakeholders). De organisatie is het vehikel waarin mensen die bedoeling integreren in werk en samenwerking, en deze omzetten in producten en diensten waarvan klanten de betekenis kunnen ervaren omdat deze in hun behoeften voorzien. Mensen maken het verschil; organisaties bestaan om samen een groter verschil te maken dan de optelsom van alle delen. 
Oorsprong

Begin jaren ‘60 stelt Theodore Levitt in ‘Marketing Myopia’ - marketingbijziendheid - dat organisaties er niet zijn om steeds meer te produceren en winst te maken maar om waarde te creëren. In de negentiger jaren bouwen Collins en Porras deze gedachte uit met het begrip core purpose - kernbedoeling – en het heldere zicht daarop, in samenhang met kernideologie en kernwaarden van een organisatie, als voorwaarde voor ontwikkeling, vooruitgang en voortbestaan.

Inbedding
Het belang van core purpose is ingebed in stromingen van strategisch management (bijv. Hamel & Prahalad; Collins & Porras) mede in relatie tot marketing & branding (bijv. Kunde) en positieve psychologie (bijv. Sinek). Systeemdenken en ontwikkelingsmanagement (bijv. Lievegoed; Drenth &
Leachman). Praktische toepassingen door o.a. Hart, Sisodia, Drenth & Leachman.
Aandachtspunten

De kernbedoeling is het bestaansrecht van de organisatie, geen doel of strategie. Zij is uniek en inherent, niet te fabriceren of veinzen. Mensen én organisaties hebben allen een unieke bedoeling, deze verschillen per definitie maar kunnen elkaar versterken.


Een te vage kernbedoeling ('bijdragen aan een betere wereld' of ‘maatschappelijk verantwoord ondernemen’) is niet onderscheidend en biedt geen mogelijkheid tot sturing. De kernbedoeling draait om unieke waarde creatie, niet om corporate social responsibility. Een organisatie coherent en duurzaam de toekomst in leiden kan alleen als er samenhang is tussen de visie, core purpose, missie en strategie.

Kritiek
Het belangrijkste en meest klassieke tegenargument is de het aandeelhouderskapitalisme, beroemd gemaakt door econoom Milton Friedman Hij stelde dat de enige maatschappelijke verantwoordelijkheid van een bedrijf het maximaliseren van winst voor de aandeelhouders is, binnen wettelijke grenzen. Purpose washing en het gebrek aan meetbaarheid zijn andere tegenargumenten. 
Toepassing
Gebruikt om strategische keuzes te toetsen ('past dit bij wie wij zijn?'), voor board- en teambuilding, om leiderschapsteams een gezamenlijke taal (en instrument) te geven voor strategische besluitvorming, en om nieuwe medewerkers, klanten en partners te betrekken bij waar de organisatie werkelijk voor staat. Ook bruikbaar bij fusies, herpositionering of groei, wanneer het risico bestaat dat de organisatie haar oorspronkelijke identiteit verliest. 
Voorbeelden

Een familiebedrijf met een opvolgingsvraagstuk kreeg, door de purpose gezamenlijk vlijmscherp op tafel te krijgen, een gedeeld fundament: de oprichter kon loslaten, de opvolger de rode draad voortzetten.

Een organisatie die moest groeien en na een fusie twee sterk verschillende culturen moest samenbrengen, gebruikte het gezamenlijk formuleren van een nieuwe, gedeelde purpose als vertrekpunt om tot één organisatie te komen in plaats van twee naast elkaar bestaande bedrijven.

Een organisatie die, wat zij ook probeerde, niet vooruitkwam, bleek gehinderd door hardnekkig denken in silo's. Het gezamenlijk scherpstellen van de purpose bracht het perspectief, de samenhang en de verbinding noodzakelijk voor systemische vooruitgang. 

Kernreferenties
  • J. Collins and J. Porras (1994) Built to Last: Successful Habits of Visionary Companies.
  • S. Sinek, S. (2011) Start with Why: How Great Leaders Inspire Everyone to Take Action.
  • K. Drenth, K. and R. Leachman (2026) Core Intent®: Value frame® the purpose of your organisation for clear navigation in volatile times.

Klik hier voor de literatuurlijst.
Bekijk mijn kaarten